Passende zorg noodzakelijk voor toegankelijkheid zorg

‘Passende zorg is geen verschraling of bezuiniging, maar biedt eerlijke en warme antwoorden op de tragiek van het leven. Geen somber verhaal van een 8 naar een 6, maar van een 8 naar een andere 8. Het gaat erom dat mensen zorg krijgen die echt bijdraagt aan hun leven en dat ze daarop kunnen rekenen als het nodig is. Als we passende zorg gaan belonen in plaats van de hoeveelheid zorg, neemt de druk op personeel en middelen vanzelf af’, schetst Jan.

Focus op kwaliteit

Jan vindt dat je moet beginnen met passende zorg en niet met bezuinigingen: ‘Loesje zei het al: "Als je focust op kosten gaat de kwaliteit omlaag, maar als je focust op kwaliteit gaan de kosten omlaag". Het is belangrijk dat we de mensen om wie het gaat niet kwijtraken. De zorgtransitie moet geen kwestie worden van patiënten tegenover dokters, of overheid tegenover burgers.’

Warmte en scherpte

Aan het einde van zijn afscheidsrede pleit Jan voor een gezamenlijke, lerende aanpak, waarin iedereen zijn rol pakt: burgers, zorgverleners, zorgbestuurders, zorgverzekeraars, onderzoekers, bedrijven én de overheid. Want: ‘We staan in onze vergrijzende samenleving voor de uitdaging om de zorg voor iedereen toegankelijk te houden. Passende zorg is een beweging van warmte en scherpte, die past bij onze ultramoderne tijd: een tijd waarin maatschappelijke opgaven te groot zijn om alleen op te lossen en waarin problemen niet langer los van elkaar gezien kunnen worden.’

Passende ondersteuning

Dat geluid klinkt Femke de Wit, themacoördinator Persoonsgericht en Integraal Werken bij Vilans, als muziek in de oren. ‘Passende zorg sluit helemaal aan op onze visie van het leven centraal. Zoveel mogelijk leven zoals je dat zelf wil of kan, waarbij de wensen en behoeftes van de cliënt, jong of oud, het uitgangspunt zijn: wat is voor hen belangrijk en wat hebben zij nodig?‘

‘Daarnaast is belangrijk om te kijken wat ze dan zelf kunnen doen, hoe klein ook misschien? Wat kunnen ze leren? Wie of wat kan ze helpen, zoals familie, de omgeving, technologie of hulpmiddelen? Welke zorg, begeleiding en ondersteuning zijn aanvullend nodig? Dat verkent de zorgprofessional samen met de cliënt en zijn naasten. Welke mogelijkheden zijn er en hoe zijn die te organiseren?’ 

Femke plaatst wel een kanttekening bij het begrip ‘passende zorg’ zelf: ‘Ik realiseer me dat die term in zwang is, maar de nadruk blijft zo nog wel erg op zorg liggen. Ik las laatst ergens: passende ondersteuning en zorg op maat. Dat vind ik eigenlijk nog veel mooier.’

Ook minister Mirjam Sterk van Langdurige Zorg, Jeugd en Sport benadrukte onlangs het belang van passende zorg: ‘We zijn heel erg op zoek naar passende zorg, want we zien op dit moment dat er soms ook zorg wordt geboden die eigenlijk niet werkt. Dat is niet alleen niet goed voor de patiënt, maar ook nog eens heel kostbaar. Dus is het heel erg belangrijk dat we ons geld echt inzetten voor die dingen die echt werken. Dat wil je volgens mij als zorgverlener.’

Lees de afscheidsrede van Jan Kremer.